Անպարկեշտ վարվեցողությունը վանում է ակնածանքը | Anparkesht Varvecoghutyuny Vanum E Aknatsanqy



Գրքեր

Անպարկեշտ վարվեցողությունը վանում է ակնածանքը

- Հա՛յր, անպարկեշտ վարվեցողությունը որտեղի՞ց է գալիս:

- Փարիզից*… Անպարկեշտ վարվեցողությունն անամոթություն է: Այն հեռու է վանում Աստծո երկյուղն այն ծխի պես, որ մեղուներին ենք տալիս, որպեսզի փեթակից դուրս թռչեն:

- Հա՜յր, իսկ անպարկեշտ վարվեցողությունից ինչպե՞ս կարելի է խուսափել:

- Քեզ բոլորից ցածր համարիր: Մեծ խոնարհություն է անհրաժեշտ: Դու՝ որպես կրտսեր, հարգանք և ակնածանք ունեցիր բոլոր քույրերի հանդեպ: Խոնարհությամբ ասա միտքդ, այլ ոչ թե ամենագետ ձևացիր: Այդժամ Աստված քեզ Իր շնորհը կտա, և դու կառաջադիմես: Անպարկեշտ վարվեցողությունը միաբանի ոխերիմ թշնամին է, որովհետև այն հեռու է վանում ակնածանքը: Անպարկեշտ վարվեցողությանը սովորաբար հետևում է անհնազանդությունը, այնուհետև՝ անտարբերությունը նախ փոքր մեղքերի նկատմամբ, որոնց մարդն աստիճանաբար սովորում է և սկսում բնական համարել դրանք: Բայց հոգու խորքում հանգիստ չկա, միմիայն տագնապ է: Եվ մարդը չի էլ կարողանում հասկանալ, թե ինչ է իր հետ կատարվում, որովհետև սիրտն արտաքուստ «ճարպոտում է» և նա արդեն չի զգում, որ ձեռքից գնացել է:

- Հա՛յր, իսկ անպարկեշտ վարվեցողության և պարզության միջև ի՞նչ կապ կա:

- Պարզությունը մի բան է, անպարկեշտ վարվեցողությունը՝ մեկ այլ բան: Պարզության մեջ և՛ ակնածանք կա, և՛ մանկական ինչ-որ բան: Անպարկեշտ վարվեցողության մեջ անպատկառություն կա:

Անամոթությունը հաճախ կարող է նաև շիտակության մեջ թաքնվել: Եթե մարդն անուշադիր է, ապա նրա շիտակության և պարզության մեջ հաճախ անամոթություն է թաքնվում: «Ես շիտակ բնավորություն ունեմ» կամ «ես պարզ մարդ եմ»,- ինքն էլ չհասկանալով, ասում է անամոթությամբ: Սակայն պարզությունը մի բան է, իսկ անամոթությունը՝ բոլորովին այլ:

- Հա՜յր, իսկ հոգևոր համեստությունն ի՞նչ է:

- Հոգևոր համեստությունն Աստծո երկյուղն է՝ այդ բառի լավ իմաստով: Այդ երկյուղը, այդ կաշկանդվածությունը մարդուն ուրախություն են բերում, դրանք մեղր են բխեցնում նրա սրտում: Հոգևոր մեղր: Որևէ ամոթխած տղայի նայիր. նա հարգում է իր հորը, իրեն պատշաճորեն է պահում և մեծ համեստության պատճառով նույնիսկ չի համարձակվում նրան նայել: Երբ որևէ բան է ուզում հարցնել նրանից՝ կարմրում է: Նման փոքրիկին կարելի է միանգամից պատկերակալի մեջ դնել: Իսկ մեկ այլ երեխա մտածում է. «Բայց նա ընդամենը իմ հայրն է», և անպարկեշտորեն, լկտիաբար փռվում է նրա առջև: Իսկ երբ նրան որևէ բան է պետք, ապա պահանջում է, որ անհապաղ անեն իր համար, ոտքերը հատակին է խբում, սպառնում է:

Լավ ընտանիքում երեխաներն իրենց ազատ են պահում: Նման ընտանիքում ծնողների հանդեպ հարգանք կա, իսկ զորանոցի կարգապահություն և անխոս հնազանդություն չկա: Երեխաներն ուրախանում են հորն ու մորը նայելով, իսկ նրանք երեխաներին նայելով են ուրախանում: «Սերն ամոթ չգիտի»,- ասում է Աբբա Իսահակը**: Սիրո մեջ բառիս լավ իմաստով հանդգնություն կա: Նման սիրո մեջ ակնածանք կա, ուրիշների հանդեպ հարգանք, այսինքն այն հաղթում է վախը: Ինչ-որ մեկը համեստություն ունի, անվճռականություն, բայց միևնույն ժամանակ՝ վախ, որովհետև իսկական համեստություն չունի: Իսկ ուրիշ մեկը համեստություն ունի, բայց վախ չունի, որովհետև նրա համեստությունն իսկական է, հոգևոր: Երբ համեստությունը հոգևոր է՝ մարդն ուրախություն է զգում: Օրինակ՝ փոքր երեխան իր հորն ու մորը հանդգնությամբ է սիրում, չի վախենում, որ նրանք կշըրըպպացնեն իրեն: Նրա հայրը կարող է նույնիսկ սպա լինել, իսկ նա վերցնում է նրա գլխարկը, նետում այն և ուրախանում: Նրա մեջ բարի պարզություն կա, անամոթություն չկա: Եկեք սահման դնենք պարզության և անամոթության միջև: Եթե հարգանքը, համեստությունը վերանա, ապա մենք անպարկեշտ վարվեցողության, անամոթության կհասնենք: Իսկ հետո կարելի է լսել, թե աղջիկն ինչպես է պառկել անկողնու վրա և կարգադրություններ է անում. «Մայրի՛կ, մի բաժակ ջուր բեր ինձ: Եվ որպեսզի այն սառը լինի… Թո՜ւհ, տաք է… Ես քեզ ասացի «սառը»»: Սկսում են դրանից և հետո հասնում են այնտեղ, որ հարցնում են. «Իսկ կինն ինչո՞ւ պետք է ամուսնուց վախենա» (հմմտ. Եփես. 5:33): Սակայն վախի մեջ հարգանք կա, իսկ հարգանքի մեջ՝ սեր: Եթե ես ինչ-որ բան հարգում եմ, մեծարում, ապա արդեն նաև սիրում եմ դա, և այն, ինչ սիրում եմ՝ հարգում եմ: Կինը պետք է հարգանք ունենա ամուսնու նկատմամբ: Ամուսինը պետք է սիրի կնոջը: Սակայն այսօր մարդիկ Ավետարանը թարս ու շիտակ են մեկնաբանում և այդ պատճառով էլ ամեն ինչ հավասարեցնում են, իսկ դրանից հետո ընտանիքները քայքայվում են: «Կինը պետք է հնազանդ լինի»,- ասում է ամուսինը: Բայց եթե դու սեր չունես, ապա նույնիսկ կատվին չես կարող ստիպել, որ հնազանդ լինի քեզ: Եթե սեր չունես, ապա մարդը անտեղյակ է մնում, և դու չես կարող խնդրել նրան, որ նույնիսկ մի բաժակ ջուր բերի քեզ: Մերձավորին հարգելով՝ մարդն ինքն իրեն է հարգում, բայց միևնույն ժամանակ իրեն հաշվի չի առնում: Ուրիշներին հարգելու մեջ պատվախնդրություն կա, իսկ եթե մարդն ինքն իր մասին է հոգ տանում, ապա դրանում պատվախնդրություն չկա:

 

* Ծերը հրաշալի բառախաղ է օգտագործում "παρρησία" - անպարկեշտ վարվեցողություն, հանդգնություն, և Παρίσι - Փարիզ՝ հունարենի տառադարձության մեջ:

** Տե՜ս՝ Творения иже во святых отца нашего Аввы Исаака Сириянина. Слова подвижнические. Сергиев Посад, 1911. С. 528.

 

Հայր Պաիսիոս Աթոսացու «Ցավով և սիրով՝ ժամանակակից մարդու մասին» գրքից

Ռուսերենից թարգմանությունը՝ Էմիլիա Ապիցարյանի

 

19.01.18
ԲաԺանորդագրվել
Ընթերցել նաև
Օրհնությամբ ՝ ԱՀԹ Առաջնորդական Փոխանորդ Տ․ Նավասարդ Արքեպիսկոպոս Կճոյանի
Կայքի պատասխանատու՝ Տեր Գրիգոր քահանա Գրիգորյան
Կայքի հովանավոր՝ Անդրանիկ Բաբոյան
Web page developer A. Grigoryan
Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են Զորավոր Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի 2014թ․