13 Մայիս, Դշ, Հինանց ԼԹ օր
«Դուք ինքնին իսկ Աստուածուսոյցք էք՝ առ ի զմիմեանս սիրելոյ»:
«Դուք ինքներդ իսկ Աստծուց եք սովորել միմյանց սիրել» (Ա Թեսաղ. 4:9):
Սիրելի՛ հավատավոր զավակներ Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու.
Այսօրվա սուրբգրային ընթերցվածքում Սուրբ Պողոս առաքյալը խոսում է եղբայրասիրության մասին: Այո՛, քրիստոնեության և քրիստոնյայի գլխավոր առաքելությունը եղբայրասիրությունն է: Եթե դա չկա մեր մեջ, ուրեմն սիրուց խոսելն ունայնություն է, որովհետև եղբայրասիրության մեջ է դրսևորվում ճշմարիտ սերը: Եղբայրասիրություն է ոչ միայն նյութական կամ բարոյական աջակցությունը մարդուն, այլև մխիթարական խոսքը, չդատելն ու չբամբասելը, չքննադատելը, չնախանձելը, ոչ միայն նրա տխրությամբ տխրելը, այլև նրա ուրախությամբ ուրախանալը: Ի վերջո, հարկ է գիտակցել, որ մեր Տեր և Փրկիչ Հիսուս Քրիստոսի սիրո ուսմունքի մեխը հենց այդ եղբայրասիրությունն է: Շատ կարևոր է մեծ կոնֆլիկտներ, թեկուզ մանր խնդիրներ, թշնամանք ու դավադրություն չստեղծելը կամ չհրահրելը ծանոթների, հարևանների ու գործընկերների շրջանում, որոնք որ նույնպես հաճախակի հանդիպող երևույթներից են: Քրիստոս՝ մեր Արարիչը, ցանկանում էր, որ մենք մեր շրջապատում առանձնանանք քրիստոնեական եղբայրասիրության կեցվածքով: Հենց այդ եղբայրասիրությունն է ճշմարիտ քրիստոնեական անուշահոտությունը, որով պիտի բուրենք բոլորս:
Սիրո հոգսը ամենամեծ և ամենաշատ ուշադրություն պահանջող խնդիրն է, որ դրված է գիտակից մարդու առջև: Սիրո հոգսը ամենածանր և միաժամանակ ամենաքաղցր լուծն է, որ մարդը պետք է կրի գիտակցաբար, հասկանալով, որ դրանով կատարում է Աստծու կամքը: Այդ բեռը երկու նժար ունի, որոնցից մեկի վրա դրված են ծանրությունը, հոգնությունը, անտարբերությունը, ձանձրույթը, իսկ մյուս նժարի վրա՝ քաղցրությունը, ժպիտը, ուրախությունը և բերկրանքը: Երբ մարդը սրտով հակվում է դեպի առաջին նժարը, բարիք գործելը նրան տհաճություն է պատճառում, որովհետև նա չի ցանկանում այդ ծանր հոգսի տակ ընկնել, կարող է հոգնել, ձանձրանալ կամ անտարբեր լինել: Իսկ երբ մարդու սիրտը հակվում է դեպի երկրորդ նժարը, ապա նա իր հոգնությունից, ուրիշներին անդադար ձեռք մեկնելուց հաճույք է ստանում, չի տրտնջում, բերկրանք է ապրում և ուրախանում է՝ գիտակցելով, որ կատարում է Աստծու կամքը, երջանկություն է պարգևում այլ մարդկանց նույնպես և Աստծուց է ստանալու իր վարձքը:
Այո՛, սիրելինե՛ր, եղբայրասիրությունն էլ, ինչպես սիրո ամեն դրսևորում, ամենօրյա տքնաջան աշխատանք է, որից ճշմարիտ քրիստոնյան կարող է հոգնություն զգալ, բայց չի կարող հրաժարվել, որովհետև դա նրան, ինչպես և դիմացինին, երջանկություն է պարգևում: Իհարկե, դրա համար օգնության է հասնում աստվածային շնորհը, որով էլ հարթվում են բոլոր դժվարությունները:
Աշխարհն այսօր մարդուն դարձնում է եսասեր, նրա ուշադրությունը կենտրոնացնում է միմիայն իր վրա և անտարբեր դարձնում շրջապատի նկատմամբ: Բայց քրիստոնեությունը, հակառակը, սովորեցնում է սիրտը բացել մարդկանց առջև, սեր տալ և սեր ստանալ: Բաց սիրտը ենթադրում է անկեղծություն, ազնվություն, որոնք էլ իսկական եղբայրասիրության երաշխիքներն են: Տարբեր բնագավառներում գոյություն ունեցող մրցակցությունը ևս մարդկանց սրտերը փակում է միմյանց նկատմամբ, պատնեշներ ստեղծում միմյանց հարգելու, շրջապատի մարդկանց գնահատելու, սիրով առաջնորդվելու և սիրտը բաց ուրիշներին ընդունելու համար: Որովհետև փակ սիրտը փակում է նաև մարդկային շփման և հաղորդակցության լայն սահմանները: Եղբայրասիրության պակասն է մարդկանց անողոք դարձնում միմյանց նկատմամբ: Այն մարդկանց շաղկապում է իրար, այլապես բոլորը բոլորին կընկալեն որպես օտար, մրցակից, հակառակորդ կամ լավագույն դեպքում անտարբեր կձևանան միմյանց հանդեպ: Եղբայրասիրությունն է, որ կամուրջներ է կառուցում և միմյանց կապում մարդկանց սրտերը, բարեկամ ու հարազատ դարձնում ոչ արյունակից մարդկանց:
Ինչպես որ հարազատ մարդկանց պարագայում չենք ցանկանում տեսնել մեր զավակներին, ծնողներին, ամուսիններին, քույրերին ու եղբայրներին հիվանդ կամ ցավ ու վշտի մեջ, տխուր կամ որևէ կարիքի մեջ, այդպես էլ պետք է ոչ հարազատ մարդկանց կամ ոչ մտերիմներին նույնպես բարիք կամենալ և չցանկանալ տեսնել նրանց վշտի ու տառապանքի մեջ, առավել ևս ուրախանալ ու չարախնդալ նրանց տկարությամբ, ձախորդություններով կամ անկումով:
Եղբայրասիրությունը չի բաժանում, չի քանդում, չի հեռացնում ու օտարացնում, այն կապող օղակ է և հետևաբար միացնում է, ամրացնում, միաձուլում, հեռուն մոտիկ է դարձնում, անծանոթին՝ ծանոթ, օտարին՝ յուրային, սիրո շղթա է հյուսում, որ մարդկանցից ձգվում-հասնում է դեպի երկինք:
Աշխարհի բերած նոր գաղափարախոսությունները, նոր մտածելակերպն ու նրանից բխող կենցաղը քրիստոնեությունը համարում են ոչ նորաձև, ինչպես երևում էր մի երկրում երիտասարդների շրջանում կատարած սոցհարցումից: Բայց նման երիտասարդներն իրենց կործանումը չեն զգում, միայն շարժվում են այս աշխարհի թելադրած օրենքներով: Քրիստոնեության վարդապետությունը ժամանակի մեջ չի կարող սահմանափակվել, որովհետև աշխարհի համար մարդացած Աստծու Միածին Որդին՝ Հիսուս Քրիստոս, քարոզում է ճշմարիտ եղբայրասիրություն: Քրիստոնեությունը ամեն հարցում կառուցողական է, հավասար է համարում բոլոր մարդկանց, բացառում է ծաղրն ու արհամարհանքը մարդկային արատների նկատմամբ, հարուստ մարդու խիղճն է արթնացնում՝ չմոռանալու համար աղքատին, մարդու մեջ ի հայտ է բերում ընտիր որակներ՝ այդպիսով կատարելագործելով նրան, արգելում է դավադրություններն ու դավաճանությունները, վերացնում է ապերախտությունը, Աստծուն սիրելու պայման է համարում ընկերոջը սիրելը. «Եթե մեկն ասի, թե սիրում է Աստծուն և ատի իր եղբորը, սուտ է խոսում. ով չի սիրում իր եղբորը, որին տեսնում է, ինչպե՞ս կարող է սիրել Աստծուն, որին չի տեսել: Եվ նրանից ունենք այս պատվիրանը՝ ով սիրում է Աստծուն, նա պետք է սիրի նաև իր եղբորը», ասում է Հովհաննես առաքյալը (Ա Հովհաննես 4: 20, 21): Այս թվարկված երևույթներն են, որ կյանքը գեղեցկացնում են շատ-շատերի համար, կյանքը քաղցրացնում են թե՛ ստացողի և թե՛ տվողի համար, որովհետև ձևականությունից զուրկ են, և դրանց նպատակը դիտորդներ ու ծափահարողներ գտնելը չէ, այլ խնդիր են տեսնում միայն իրենց բաժին ուրախությունից բաժին հանել դրա կարիքն ունեցողներին:
Ուստի, սիրելինե՛ր, եղբայրասիրությունը ընտրենք և դարձնենք գործի վերածելու մեր գլխավոր անելիքը, որովհետև մարդը կարող է երկար ժամանակ չիմանալ իր առաքելությունը այս կյանքում, բայց եղբայրասիրությունը, որը միշտ էլ իբրև խնդիր է դրված քրիստոնյայի առջև, կարող է իր կյանքում իսկապես դրսևորել և ստանալ Աստծու օրհնությունը:
Շնորհք, սէր և խաղաղութիւն Տեառն մերոյ Յիսուսի Քրիստոսի եղիցի ընդ ձեզ, ընդ ամենեսեանսն. Ամեն:
Տեր Վահան քհն. Առաքելյան